هاوسەرگیری لەسەر بنەمای‌ سامان مایەی‌ ئاسوودەیی‌ نییە

لێكۆڵینەوەیەكی‌ تازەی‌ ئەمریكی‌ دەریخستووە كە ئەو پەیوەندییە هاوسەرگیرییانەی‌ لەسەر خۆشەویستی‌ پارە و بەرژەوەندی‌ ماددی‌ بنیات نراون، ئاسوودەییان كەمترە لەوانەی‌ كە گرنگییان بە بوارە ناماددییەكانی‌ خۆشەویستی‌ داوە. جەختیش لەوە كراوەتەوە كە ئەو هاوسەرانەی‌ وابیر ئەكەنەوە كە پارە هەموو شتێك نییە، بە رێژەی‌ 10% – 15%زیاتر لەوانەی‌ كە بوونی‌ پارە و ماڵ بە هەموو شتێك دەزانن، لە پەیوەندی‌ هاوسەرگیریشدا ئارامتر و سەركەوتووترن.

ئەم لێكۆڵینەوەیە چەند وتەیەكی‌ كۆن بە نموونە دەهێنێتەوە، وەكو: (پارە چڵكی‌ دەستە، تەنیا پارە سەرچاوەی خۆشحاڵی‌ نییە، پارە هەموو شتێك نییە) و جەختیش لەوە دەكاتەوە كە زۆرێك لەو وتانەی‌ كە ئەوسا گوتراون،  ئێستا بەڕاست لە قەڵەم دەدرێن.
لێكۆڵەرەوەكان لە زانكۆكانی‌ (ویلیام بیترسۆن) و (بریغهام یونغ) لە وڵاتە یەكگرتووەكانی‌ ئەمریكادا ئەم لێكۆڵینەوەیان ئەنجامداوە، ئاماژە بەوەش دەكەن كە ئەو خەڵكانەی‌ گرنگی‌ یەكەم بە پارە دەدەن، زیاتر ئەگەری‌ ئەوەیان هەیە كە كەمتر رازی بن لە پەیوەندییەكانی نێوان ژیانی هاوسەرییان، بە بەراورد لەگەڵ ئەوانەی‌ كە بە پلەی‌ یەكەم پارە بە گرنگ‌ نازانن، هەروەها رایانوایە هاوسەرە ناماددییەكان لە ژیانی‌ هاوسەریاندا بەختەوەرترن لەو هاوسەرە ماددییانەی‌ كە گرنگییەكی‌ زۆر بە ماڵ و سامان دەدەن.
ئەوانەی‌ بەم توێژینەوەیە هەستاون، باسیان لەوەش كردووە كە ئەگەر یەكێك لە هاوسەرەكان زیاتر ماددی بێت، زیاتر ئەگەری‌ ئەوەیان هەیە كە ژیانێكی‌ هاوسەری‌ بەختەوەریان هەبێت.
بەپێی‌ ئەو راپۆرتە‌ كە وێبسایتێكی‌ سربی‌ بڵاوی كردۆتەوە، ئەو هاوسەرانەی‌ كە هەردووكیان بە پارە خۆشەویست بن، پەیوەندییەكەیان خراپترە و لە رووی پەیوەندی‌ كۆمەڵایەتیشەوە سستترن، لە كاتێكدا كە ئەو هاوسەرانەی‌ ماددی نین، پەیوەندییە كۆمەڵایەتییەكانیشیان بەهێزترە.
(جاكسۆن كارۆل) وەك ئامادەكاری‌ سەرەكی‌ لێكۆڵینەوەكە دەڵێت “لێكۆڵینەوەكەمان دەریخستووە كە هاوسەرانی ماددی هەستی‌ پێزانینیان گەشەسەندنی‌ سۆزداریشیان كەمترە، بۆیە ئاستێكی‌ بەرز لە ناكۆكی‌ نەرێنی بە خۆیانەوە دەبینن”. هەروەها دەڵێت “بەدڵنیاییەوە ماددییەكان لە رێگەی‌ ماڵ و سامانەوە بە شوێن خۆشحاڵیدا دەگەڕێن، نەك لە رێگەی‌ خەڵكیەوە، كات و هێزێكی‌ كەمتریش تەرخان ئەكەن بۆ سەركەوتنی‌ پەیوەندییەكانی هاوسەرییان، واتە ئەم جۆرە هاوسەرانە وایدەبینن كە باری‌ داراییان باشترین هۆكاری‌ تەندروستە بۆ پەیوەندیی هاوسەرێتی خۆیان، لە كاتێكدا لێكۆڵینەوەمان لە سەر زیاتر لە 1700 ژن و پیاو كرد و دوای هەڵسەنگاندن بە رستەیەك “بوونی‌ پارە و زۆری‌ ماڵ و سامان” ئەنجامەكان ئەوەیان دەرخست كە 14%لە ژنان ناماددی‌ بوون و نزیكەی‌ 11%لە ژنەكان ماددی‌ بوون، لە كاتێكدا بە پێچەوانەوە لە پیاواندا، هەمان رێژە بە پێچەوانەوە بوو كە نزیكەی‌ 14%ی پیاوان ماددی بوون و 11%یان ناماددی‌ بوون. 20% ی هاوسەرەكانیش هەردووكیان ماددی‌ بوون، بەڵام ئەوانیتر بە تەواوەتی‌ نەتوانرا بزانرێت كە ماددین یاخود ناماددی.