عومەر حەسەنپوور
تیمڵەك یان سێبەری جەللاد یەکێکە لە و ڕۆمانە کوردییە هاوچەرخانەیە کە بە شێوەیەکی سەرکەوتوو فانتازیاو سۆسیۆ سایکۆلۆژی تێکەڵاوی بەسەرهات و ڕووداوە ڕامیارییەکان دەکات و مێژووی دوور تێکەڵی مێژووی نزیك دەکات، لە دووتووێی ٢١٦ لاپەڕەدا ڕەند محەمەد ڕۆمانەکەی بە پایان دەگەیەنێت، شیاوی باسە ئەمە دووەم ڕۆمانی نووسەرە دوای نۆڤێلتی (پەرداخێك ژەهری سپی) کە ساڵی ٢٠١٠ لە چاپدرا.
لەم ڕۆمانە نوێیەدا زەهراق و زەڤرۆن دوو کارەکتەری سەرەکین کە دەربڕین لە دو چینی تەواو جیاواز و ناکۆك دەکەن کە لە سەرەتاوە تا کۆتایی لە ململانێیەکی شاراوەدان و لە هەندێك باردا ساتەکانی هۆرۆرو تەلیسمیش موچڕکە دێنێت بە گیانی خوێنەردا کاتێك ڕادەی سامناکیی ئەو ململانێیە هەست پێ دەکات تژی لە ڕەمزو بڕگەی فەلسەفی، بۆیە باشتر وایە لەسەروو تەمەنی ١٨ ساڵەوە بیخوێنێتەوە.
ڕووداوەکانی ئەو ڕۆمانە وەك دیارە لە دوو بەشەکەی کۆریادا ڕوودەدەن، بەڵام هەندێکجار هێند نزیك دەبێتەوە لە خوێنەری کورد زوبان وا دەزانێت ئەوە خۆیەتی ڕۆڵ دەگێڕێت لە ناو ئەو ڕۆمانەدا.
ئەو نۆ پاژەی ڕۆمانەکەیان پێکهێناوە نۆ دیمەنی جیاوازن، بەڵام لە هەموویاندا بە چڕیی ئایدیای هیومانیزم درك پێ دەکرێت، لەهەمان کاتیشدا دەستی خوێنەر دەگرێت و پێی دەڵێت: {وریابە زۆرجار “جەلاد” لەناو خوددا نیشتەجێیە نەک لە دەرەوە. ئەمەش ئاماژەیە بۆ ئەو ململانێ دەروونییەی تاکەکان لەگەڵ هەست و بیرکردنەوە نەرێنییەکانیاندا ڕووبەڕووی دەبنەوە.
ئەگەر وشیار نەبین ئەوا ئەو جەللادە کۆنترۆڵی ژیانمان دەکات}
وەك چۆن پزیشکە دەروونییەکە دوای وتوێژێکی گرنگ بە زەڤرۆن دەڵێت:
(تۆ ڕەنگە لە دنیای نەستدا رووبەڕووی زۆر بەرەنگاری و زەحمەتکێشی بوو بێتیتەوە، ئەمەش بە جۆرێك لە ناختا قووڵبووەتەوە کە هەستە چڕەکان بوونەتە کەتوار لای تۆ، بەڵام ڕەنگە لە ڕاستیدا داستانەکانی زەهراق هەر پاڵەوانییەك بن لە کارتۆن و لە ناو مێشکی تۆدا ڕۆڵ ببینێت).
ئەم ڕۆمانە زۆر ساتی هەڵچوون و موفاجەئەو بەرەنگاربوونەوەی تێدایە، دەکرێت بکرێتە فیلمێكی سینەمایی سەرکەوتوو و وەربگێڕدرێتە سەر زمانەکانی دی وەك نوێنەری ئەدەبێکی داهێنەرو پڕ بەخشین، ئەوەی زۆرجار لە دنیای واقیعدا ناگوترێت و دەکرێت بە ژێر لێوەوە، لێرەدا بە سیمبوڵ و فانتازیاو ئاماژەی هونەریی نووسراوەتەوەو نهێنی ژوورە تاریکەکان کەشف دەکات، ئەو کات مرۆڤ زیاتر وشیار دەبێتەوە کە لە ئاست هەقیقەتی گۆڕانکارییەکانی ژیاندا ئێمە چەند لاوازو لە پەراوێزداین.
لە جێیەکی ئەو ڕۆمانەدا و لەو شوێنەدا کە هەموو شتێك بە زەمەنەوە دەوەستێت، زەهراق دەبێتە عەزیایەك و ئەم وتوێژە لەگەڵ زەڤرۆن دا ساز دەکات:
(پێکەنێك بە هی مرۆڤ ناکات، بیری کەشە تاریکەکەی نەمابوو، بەڵکو دەنگێك بوو هەستەکانی بەند کرد بوو.
پێکەنینێکی پچڕپچڕی وشك، وەك ئەوەی لە گەروویەکەوە دەرچووبێت نەزانێت چۆن پێبکەنێت.
زەڤرۆن لە شوێنی خۆیدا وشك بوو بوو، لەگەڵ ئەمەشدا دەنگەکە زیاتر نزیك دەبووەوە.
جارێكی تر پێکەنینەکە دووبارە دەبێتەوە.
بەڵام ئەمجارە دەنگی هەناسەیەکی درێژی لەگەڵدا بوو وەك ئەوەی لەبن ئاوەوە دەربێت و گوتی:
“دواکەوتیت”
ئاوڕی دواوەی دایەوە، چاوێکی بینی وەك مرۆڤ تەماشای دەکرد و چاوەکەی تر ساردو سڕ دەردەکەوت وەك ئەوەی هی ئەم جیهانە نەبێت.
پێکەنینێك بە هێواشی دروست بوو وەك برینێك وردەوردە ساڕێژ ببێت و کەوتە دووان:
مرۆڤەکان هەمیشە دوا دەکەون و پاشتر داوای پۆزش و میهرەبانی دەکەن!
زەڤرۆن ویستی بگەڕێتەوە، بەڵام تا ناوقەدی لە ئاوەکەدا نوقم بوو بوو : “من نەهاتووم لەگەڵت بجەنگم” بەدەنگێکی لەرزۆک ئەمەی گوت و بێدەنگ بوو.
پێکەنینەکە بۆ ساتێك وەستاو بێدەنگی زاڵ بوو بەسەر دەوروبەردا، زەهراق هەنگاوێکی دی پێشکەوت و ئەمە بەس بوو بۆ ئەوەی زەڤرۆن هەست بە هاتنەوەیەکی جیهان بکات، وەك هاتنەوەیەکی سنگی مرۆڤی ڕەبوودار:
زەهراق: کەس نایەتە ئێرە گەر ئامادە نەبێت شتێك لە دەست بدات!
دواتر چرپەیەکی کرد: ئەی تۆ چی لەدەست دەدەی؟
هەموو شتێک لە جەستەی زەڤرۆندا هاواری دەکرد ڕابکە، بەڵام زەڤرۆن لە شوێنی خۆیدا چەسپابوو، هەناسەکانی پچڕ پچڕ دەردەهاتن و چاوی لەو بوونەوەرە بڕیبوو کە نەدەبوو ئەو لەوێدا بێت لەگەڵی).
Discussion about this post